Vele briljante geesten hebben in het verleden een dystopische toekomst voorspeld die nauwelijks tot onze verbeelding spreekt. Maar als zo'n beeld werkelijkheid is geworden, beseffen we het niet eens. De uiterlijke vorm komt niet overeen met de voorspelling. Het ziet er net iets anders uit dan in het boek of in de film. We zijn er langzaam ingerold. Hoe dan ook; we zijn niet in staat het voorspelde gevaar te herkennen.
In 1949 publiceerde de Engelse schrijver George Orwell zijn roman 1984. Het boek vertelt over een samenleving waarin een totalitair regime heerst onder het alziend oog van Big Brother. Vrijheid wordt geminimaliseerd, waarheid verbogen en geschiedenis herschreven. Mensen worden van de wieg tot het graf gemanipuleerd via de media, maar de meesten kennen niet beter. Een kleine groep strijders durft ondergronds verzet te bieden, maar dissidenten die door de overheid gepakt worden, ondergaan psychische en fysieke martelingen tot ze overlijden of weer terug in het systeem passen.
1984 schets een toekomstbeeld dat de lezer een vreselijk, onwerkelijk gevoel geeft. Dit kan toch niet waar zijn? Dat zullen we nooit toelaten in een democratische samenleving!
Terug naar het hier en nu. Een totalitair regime is al in de maak. Heel Europa wordt geteisterd door onvrede onder de bevolking. Er zijn formeel nog wel verkiezingen, maar de uitslagen zijn niet meer bepalend voor het landsbestuur. Democratie zoals ooit bedoeld, bestaat niet meer. Zogenaamde volksvertegenwoordigers vertegenwoordigen niet het volk, maar de EU. Vooral in West-Europa zie je dat nationale culturen systematisch afgebroken worden en plaats moeten maken voor dubieuze, Europese ideologieën.
Sinds de digitalisering van de samenleving is het afgelopen met de vrijheid en privacy. Niet iedereen heeft dit door, maar check je MijnOverheid.nl, dan sta je versteld van wat de overheid van je weet. Maar niet alleen de overheid. Op 12 februari 2026 is telecomprovider Odido gehackt. Gegevens van ruim zes miljoen mensen waren ineens niet meer privé. Volgens Odido staan veiligheid en privacy bij hen hoog in het vaandel, maar in werkelijkheid zijn die zes miljoen gedupeerden nu wel makkelijke prooien voor cybercriminelen. Dus niet alleen de overheid, maar ook de grote tech-bedrijven weten wie we zijn, wat we doen, waar we zijn en ze kennen onze behoeften en zwakheden.
Personen die volgens de moderne ethische normen niet deugen of niet hebben gedeugd, worden gecanceld, vervolgd of bestempeld als racist, fascist, extreem rechts of gewoon oliedom. Mensen weten niet meer wat ze wel of niet mogen zeggen. Dit resulteert, naar verloop van tijd, automatisch in mensen weten niet meer wat ze wel of niet mogen denken. Houd dit één of twee generaties vol en er blijft niets anders over dan kudde gedrag. Iedereen denkt hetzelfde, doet hetzelfde en is ervan overtuigd dat het goed is (op enkele heldere geesten na).
U kunt nu denken: Volstrekte onzin, lariekoek! Dat gaat nooit gebeuren!! Laten we dan voor de gekkigheid eens kijken hoe het er nu aan toe gaat. Niet zo lang geleden werden demonstranten die zich negatief, maar vredelievend en conform de wet uitlieten over de genomen corona maatregelen meerdere malen met grof geweld door de overheid mishandeld, opgepakt en vervolgd.
Serieus, opdat niemand zich gekwetst voelt? Gekwetst voelen is een verdienmodel geworden in deze omgekeerde wereld. George Orwell zag het al van kilometers aankomen: "Big Brother is watching you. War is peace. Freedom is slavery. Ignorance is strength. Who controls the past controls the future..."